Zo overwinteren de bomen en planten van de Efteling
18 maart 2021 - Sanne | MarketingDe Efteling staat vol prachtige bomen en planten, mede dankzij de warmte van de kas en de goede zorgen van onder andere senior vakman Groen, Gert-Jan van Empel!
![Planten in de kas van de Efteling](/nl/-/media/images/blog/backstage/20210318-zo-overwinteren-de-planten-van-de-efteling/650x370-kas-binnen.jpg?h=370&w=650&la=nl&hash=921AD0C779D60E967444DF68D421D02F)
Tussen het parkeerterrein en Kinkenpolder staat de kas van de Efteling. Het is een imposant gebouw met een oppervlakte van circa 750 m2. In de wintermaanden staan er bomen en planten uit de hele Wereld van de Efteling. Van de meterhoge grote cactussen, die zomers bij de Piraña pronken, tot de trompetplanten, die zo kenmerkend zijn voor de Pardoes Promenade. En van bananenplanten van het Fata Morgana Plein, tot de kleine citroenboompjes van het terras van restaurant de Proeftuyn in Vakantiepark Efteling Loonsche Land. Natuurlijk staan ook de lantana's van het Anton Pieck Plein en de kleurige fuchsia's van souvenirwinkel In den Ouden Marskramer in de kas. Daarnaast staan er ontelbaar veel verschillende soorten tulpen in kuipen en schalen klaar voor het dit voorjaar.
![De kas van de Efteling, gezien vanaf buiten](/nl/-/media/images/blog/backstage/20210318-zo-overwinteren-de-planten-van-de-efteling/650x370-kas-buiten.jpg?h=370&w=650&la=nl&hash=03808A279D259BF68F25F6009166A034)
![Plantenbakken voor planten van het Dwarrel Plein](/nl/-/media/images/blog/backstage/20210318-zo-overwinteren-de-planten-van-de-efteling/650x370-planten-dwarrel-plein.jpg?h=370&w=650&la=nl&hash=CB6FCE67C42FCF708CD67C4033BDE535)
300 bomen en planten
Senior Vakman Groen, Gert-Jan van Empel, is bijna elke dag in de kas. Samen met zijn collega’s verzorgt hij de planten en bomen, zodat deze in de zomermaanden kunnen schitteren op hun vaste plaatsen in de Efteling. “De kas is een fijne plek voor de ruim 300 bomen en planten. We hebben de ruimte, het is lekker licht en aangenaam van temperatuur. Sommige planten houden van een graad of 5, andere planten willen liever 20 graden. In de kas houden we de temperatuur in de winter meestal rond 11 graden. Dat gaat helemaal automatisch. Is het te warm, dan gaan de ramen vanzelf open. Te felle zon? Dan zorgen gordijndoeken voor schaduw en bij de koude temperaturen verwarmen we bij. Dit systeem werkt dus ook als ik er niet ben. Maar bij storm ga ik altijd even kijken in de kas en in het weekend dat het zo hard vroor ben ik hier wel drie keer geweest. Gewoon voor de zekerheid!”
![Plantenbeheerder Gert-Jan bij de kas van de Efteling](/nl/-/media/images/blog/backstage/20210318-zo-overwinteren-de-planten-van-de-efteling/650x370-gert-jan.jpg?h=370&w=650&la=nl&hash=8E8BF941CFCCE79DB0A706909C2E312B)
In de kas staan niet alleen planten uit de Efteling. “Ook de pot- en kuipplanten van het vlakbij gelegen Villa Pardoes vinden er een plekje in de winter. Soms worden planten aan ons gedoneerd. Die houden we in de kas tot we een geschikte locatie hebben gevonden. De kas is nog niet vol gelukkig. We hebben zelfs nog plek voor een quarantaine-vijvertje. Wanneer een gracht of vijver in het park wordt schoongemaakt, dan verblijven de vissen tijdelijk in het waterbassin in de kas”, aldus Gert-Jan.
![Palmbomen in de kas van de Efteling](/nl/-/media/images/blog/backstage/20210318-zo-overwinteren-de-planten-van-de-efteling/650x370-palmbomen.jpg?h=370&w=650&la=nl&hash=074F6148173D27C9EC9BE90B6719B699)
Duurzaamheid
“Sommige planten staan al meer dan 30 jaar in de Efteling,” vertelt Gert-Jan trots. “Dat komt omdat we de planten laten overwinteren in de kas én omdat we de tijd nemen om te verpotten en goed te snoeien. Doordat de planten in de Efteling de tijd hebben om te groeien, wegen sommige planten wel 2 ton! Planten van dit formaat kun je niet zomaar kopen bij een kweker, daarom hebben we van een aantal soorten extra planten in voorraad. Daarnaast kweken we zelf ook planten. Omdat we zo zuinig zijn op onze planten, proberen we bijvoorbeeld luizen en witte vlieg zoveel mogelijk ecologisch te bestrijden. Dat doen we door muggen, roofmijten en sluipwespen uit te zetten.”
![Cactussen in de kas](/nl/-/media/images/blog/backstage/20210318-zo-overwinteren-de-planten-van-de-efteling/650x370-cactussen.jpg?h=370&w=650&la=nl&hash=99DEE93BB5585F687FB229EBA1F09561)
Jaarcyclus
De afdeling Groen werkt volgens een vast jaarlijks patroon. Gert-Jan legt uit: “Elk jaar beginnen we in oktober met het binnenhalen van alle planten en bomen uit het park. Daar zijn we wel ruim een maand mee bezig. Voordat de planten echt op hun plek gezet worden, maken we ze met de hand bladvrij. Vooral de lantana's en de fuchsia's. Zo gaan ze schoon de kas in. Vanaf november zorgen we ervoor dat het wintergoed op de juiste plekken in het park staat. Rond december gaan we in de kas fijnsnoeien, zoals bijvoorbeeld de laurier, die bij het Efteling Hotel staat.
In februari starten we met het verpotten van de planten. Dat doen we met de hand, meestal met twee en soms drie man. We halen de plant uit zijn pot, snijden rondom en onderaan we een flink stuk van de wortels af en dan gaat de plant met verse grond weer terug in de eigen pot. De kleine en middelgrote planten verpotten we ieder jaar, de grote planten om de drie jaar en de hele grote doen we om de vijf jaar. In die maand is het ook een graadje warmer in de kas, daardoor maken de planten sneller nieuwe worteltjes.”
![In de kas worden planten verpot](/nl/-/media/images/blog/backstage/20210318-zo-overwinteren-de-planten-van-de-efteling/650x370-verpotten-planten.jpg?h=370&w=650&la=nl&hash=F6038A8549452D63AA8CBDDC3A773203)
Gert-Jan vervolgt: “Begin maart halen we alle schalen, kuipen en bakken met wintergoed terug uit het park en vullen ze met viooltjes en voorjaarsgoed. In de weken erna brengen we de schalen, kuipen en bakken weer terug het park in. Net als de 60 grote bloemschalen met tulpen, waarvan de bollen al in het najaar geplant zijn. Dit is ook het moment om de rieten manden weer te vullen voor bij Langnek en De Markskramer. Daarna, rond eind april, gaan we in de kas de grote planten snoeien en verwijderen we bijvoorbeeld de gele bladeren van de grote Yucca’s en Dracena’s. En als we daarmee klaar zijn dan komt al het voorjaarsgoed terug uit het park en vullen we alle potten, kuipen en schalen met zomergoed. Pas na IJsheiligen, 15 mei, kunnen we ervanuit gaan dat de vorst verdwenen is en kunnen alle planten en bomen de kas uit. Begin juli staat alles weer op de vaste plekken in de Efteling!”
![Fuchsia's in de kas](/nl/-/media/images/blog/backstage/20210318-zo-overwinteren-de-planten-van-de-efteling/650x370fuchsias.jpg?h=370&w=650&la=nl&hash=A8E753637E17C03C99B8F0FED2CC3761)